• The Global South: Zuid Afrika

Tijd voor Zuid-Afrika

Een paar jaar geleden startte ik met een onderzoek naar de kunst in Zuid-Afrika met het oog op een mogelijke tentoonstelling. Voor dit onderzoek verbleef ik zes weken in het land waaronder de drie grote steden van het land dwz: Johannesburg, Kaapstad en Durban. Ik ben tijdens dit verblijf zeer onder de indruk geraakt van zowel land als kunst.

Wat opviel is de hoge kwaliteit van het werk van de kunstenaars en hun internationale bereik. Men reist over de wereld en is te zien op de plekken die nu belangrijk worden gevonden. De relatief kleine kunstscène, vergeleken met Nederland, heeft goede connecties met de grote musea van de wereld. Ik zou bijna willen beweren dat de connecties in Zuid-Afrika internationaler zijn dan die van Nederland.

Center of Historical Reenactments Performance foto Esther Schreuder

Center of Historical Reenactments Performance foto Esther Schreuder

Johannesburg deed mij denken aan New York in de jaren tachtig. Nerveus, een beetje gevaarlijk en er gebeurt van alles. Waarschijnlijk wordt een deel van deze spanning veroorzaakt door de zoektocht naar nieuwe identiteiten na de grote machtsverschuiving in 1994.

Niemand is zeker van zijn plek. En er is nog veel te bevechten.

Bijvoorbeeld de acceptatie van homoseksuelen, die, naarmate ze meer zichtbaar worden, meer gevaar lopen. Vooral vrouwen lijken hiervan het slachtoffer te worden. In 2011 zijn waarschijnlijk zeven of meer vrouwen gruwelijk vermoord vanwege hun relaties met vrouwen. Een veelvoud is verkracht (corrective rape) kan met zekerheid worden aangenomen. Het gaat hier om zwarte vrouwen voor alle duidelijkheid, want homoseksualiteit wordt nog door velen gezien als een witte eigenaardigheid of afwijking.

Difficult Love Zanele Muholi

Zanele Muholi (en haar vriendin) (c) Zanele Muholi

De grote problemen die er in de maatschappij van Zuid-Afrika zijn, geven de kunstenaars inhoud en urgentie om mee te werken. Deze locale urgente thema’s worden verwerkt in kunst die internationaal ‘te lezen” is, en aansluit op het mondiale discours. De uitvoering is meestal op topniveau.

Een voorbeeld van een dergelijke kunstenaar is Zanele Muholi die haar foto’s op alle niveau’s en in alle media inzet in de strijd tegen de homohaat. De kracht van haar werken, en de nieuwe input die het geeft in het internationale kunstcircuit wordt inmiddels al een tijdje wereldwijd opgepikt door musea. In 2011 was ze bijvoorbeeld te zien in: Photography I: Snapshots of a Generation, Wentrup, Berlin Face of Our Time: Jacob Aue Sobol, Jim Goldberg, Zanele Muholi, Daniel Schwartz, Richard Misrach,San Francisco Museum of Modern Art, San Francisco, Lesbians Seeing Lesbians, Leslie/Lohman Gallery, New York Appropriated Landscapes, Walther Collection, Neu-Ulm/Burlafingen, Germany Look 11 Photography Festival, Liverpool  Figures and Fictions: Contemporary South African photography, V&A Museum, London Reflections on the Self: Five African Women Photographers, Royal Festival Hall, London; Norwich University College of the Arts Gallery, Norwich; and other venues in the UK Africa: See You, See Me, Fondazione Studio Maragoni, Florence; Officine Fotografiche, Rome, Africa.es 7 miradas africanas sobre espana, Circulo de Bellas Artes, Madrid, Mine – A selection of films by SA artists, Iwalewa-Haus, University of Bayreuth, Duitsland.

Er verschenen inmiddels meerdere publicaties over haar werk waaronder:

En recent won ze de publieksprijs op het Africa in the Picture festival in Amsterdam. Haar verhaal is vergelijkbaar met een flink aantal andere Zuid-Afrikaanse kunstenaars.  ‘De kunstwereld’ is klaar voor Zuid-Afrika.

This is our time heette dan ook een groepstentoonstelling in 2010  van de Stevenson Gallery in Zuid Afrika. De titel verwijst onder meer naar de nieuwe energie in de huidige kunstscène maar ook naar de economische toekomst die in het verschiet lijkt te liggen voor landen als Brazilië, Rusland, India, China en Zuid- Afrika. Ze zijn ook bekend bekend als de Brics landen.

Kudzanai Chiurai Goodman Gallery Arts on Main Jozi

Kudzanai Chiurai Goodman Gallery Arts on Main Jozi foto Esther Schreuder

Gerard Marx Goodman Gallery Smuts Jozi

Gerard Marx Goodman Gallery Johannesburg foto Esther Schreuder

Later meer over andere kunstenaars, oudere kunst, de musea in Zuid Afrika en de relaties tussen Nederland en Zuid-Afrika. Zie ook andere korte berichten en fotoverslagen op deze site

Mijn onderzoek werd ondersteund door het Fonds BKVB met een bemiddelaarssubsidie

contact: estherschreuderwebsite@gmail.com

Comments are closed.